Zorg voor een sociaal veilige werkomgeving met een gedragscode!

Heb je de ambitie om meer vrouwen binnen je bedrijf te laten werken? Of medewerkers uit bijzondere doelgroepen te werven? Een mooi moment om de gedragscode (on)gewenste omgangsvormen op te frissen! Dat draagt bij aan een sociaal veilige werkomgeving.
Gedragscode: wat is het?
Soms ontstaat op de werkvloer ongewenst gedrag. Medewerkers – zowel mannen als vrouwen – kunnen zich dan onveilig gaan voelen. Het betekent voor hen een psychosociale arbeidsbelasting (PSA) die ernstige gevolgen kan hebben. Ook de sfeer in het bedrijf wordt negatief beïnvloedt en de productiviteit neemt af. Daar ondervindt je bedrijf schade van.
Als werkgever heb je een wettelijke taak in het bieden van een veilige werkomgeving. Met een heldere gedragscode kun je misverstanden en problemen voorkomen.
Wat is een gedragscode (on)gewenste omgangsvormen?
Een gedragscode is een document waarin je de gewenste en ongewenste omgangsvormen beschrijft. Iedereen binnen het bedrijf moet zich aan de afgesproken gedragsregels houden. Het is ook de bedoeling dat medewerkers elkaar aanspreken op ongewenst gedrag.
Het is nodig dat je het (on)gewenste gedrag continu onder de aandacht brengt, actie onderneemt om de sociale veiligheid te bevorderen én dat je de gedragsregels handhaaft.
Het goede voorbeeld geven – door directie en leidinggevenden – is natuurlijk een eerste vereiste! Ook helpt het wanneer medewerkers regelmatig met elkaar over het onderwerp in gesprek gaan. Dan blijft iedereen alert en leert men van elkaar ‘hoe het hoort’ en ‘wat echt niet kan’. Een kwestie van organiseren!
Welk gedrag neem je in de gedragscode op?
Voordat je begint is het belangrijk te weten wat ongewenste omgangsvormen zijn. Denk hierbij bijvoorbeeld aan discriminatie, pesten, seksuele intimidatie, agressie en geweld. Zulk gedrag kun je niet tolereren, dus verdient het absoluut een plek in je gedragscode.
Soms ontstaat sociale onveiligheid door kleine, ogenschijnlijk onschuldige situaties. Een grap kan door de één goedbedoeld zijn, de ander kan het totaal anders opvatten en zich gekwetst voelen. Het gaat om de beleving van medewerkers zelf!
Een (externe) vertrouwenspersoon aanstellen?
Medewerkers die met ongewenst gedrag te maken krijgen, moeten weten waar ze terecht kunnen met hun klachten. Je kunt hiervoor een interne of externe vertrouwenspersoon aanstellen. Een (interne en/of externe) vertrouwenspersoon kan een belangrijke rol spelen. Je kunt daarvoor gebruikmaken van de vertrouwenspersonen van STL. Onze vertrouwenspersonen staan ook voor jouw medewerkers klaar!
Is er in jouw bedrijf al een heldere klachtenprocedure? En heb je al een klachtencommissie ingesteld?
Veelgestelde vragen over een gedragscode
Heb je vragen over onze dienstverlening? Bekijk de veelgestelde vragen over dit thema of bekijk onze algemene veelgestelde vragen pagina.
Het hebben van een gedragscode is niet verplicht. Je bent als werkgever wel verplicht een beleid te voeren dat is gericht op het beperken en tegengaan van psychosociale arbeidsbelasting (PSA). Bovendien heb je een zorgplicht voor de veiligheid van de werkomgeving. Met het opstellen van een gedragscode laat je zien dat je serieus werk maakt van je PSA-beleid.
TNO heeft een uitgebreid stappenplan opgesteld met voorbeeldteksten. Download hier het pdf-bestand.
Door ook gewenste omgangsvormen in je gedragscode op te nemen kies je voor positieve insteek! 6 voorbeelden van die je verder kunt uitwerken:
- We hebben respect voor elkaar, op basis van gelijkwaardigheid.
- We respecteren elkaars mening, ook wanneer we zelf een andere mening hebben.
- We praten met elkaar, niet over elkaar.
- We spreken elkaar aan op onze professionaliteit.
- We rekenen elkaar niet af op fouten, maar bieden een helpende hand.
- We communiceren tijdig afspraken en komen deze ook na.
Je kunt in de gedragscode ook vastleggen hoe je verwacht dat medewerkers omgaan met klanten en eigendommen van het bedrijf. Ook dát is immers gedrag waarbij normen, waarden en integriteit belangrijk zijn. In feite kun je alle thema’s waarbij gewenst en ongewenst gedrag aan de orde is in een gedragscode opnemen. De gedragscode krijgt dan meer het karakter van een bedrijfscode.
