Verzuim: wat is het precies en hoe pak je het aan?
Verzuim is een belangrijk onderwerp voor zowel werkgevers als werknemers. We vertellen je hier wat je over verzuim moet weten. Wat is verzuim precies, welke vormen van verzuim zijn er en hoe helpt STL je bij het voorkomen van verzuim?

Wat is verzuim?
Verzuim betekent simpel gezegd dat een werknemer niet in staat is te werken door ziekte, letsel of andere geldige redenen. Als werkgever is het belangrijk actief met verzuim om te gaan. Het is ook een wettelijke verplichting. De Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet) verplicht werkgevers te zorgen voor de gezondheid en veiligheid van de werknemers. En daarbij hoort het beheersen en verminderen van verzuim.
Goed verzuimbeheer draagt bij aan het behoud van personeel en duurzame inzetbaarheid. En dat zijn twee actuele onderwerpen in de transport en logistiek. Door maatregelen te nemen om de gezondheid en het welzijn van werknemers te verbeteren, maak je als werkgever een positieve werkomgeving. Ook verminder je het risico op langdurig verzuim. Hierdoor blijven werknemers gemotiveerd, betrokken en productief. En dat is uiteindelijk ook goed voor de bedrijfsresultaten.
Verzuim en goed werkgeverschap
Het omgaan met verzuim is een kwestie van goed werkgeverschap. Werknemers voelen zich gewaardeerd en gesteund, wanneer hun werkgever zich actief inspant op het gebied van gezondheid en welzijn. Het laat een positieve bedrijfscultuur zien en kan de reputatie van je bedrijf als werkgever versterken. En dat kan weer helpen bij het aantrekken en behouden van vrachtwagenchauffeurs en andere werknemers. Kortom, verzuimbeheer is veel meer dan een wettelijke verplichting. Het is een investering in het welzijn van werknemers en het succes van je organisatie.

Welke vormen van verzuim zijn er?
We zetten enkele van de meestvoorkomende vormen van verzuim voor je op een rij:
Kortdurend verzuim
Onder kortdurend verzuim vallen korte periodes van afwezigheid. Meestal door alledaagse zaken zoals verkoudheid of kleine verwondingen. Kortdurend verzuim heeft over het algemeen minder invloed op de werkvloer. Toch kan het verstandig zijn het met de juiste hulp en verlofregelingen beheersbaar te houden.
Langdurig verzuim
Langdurig verzuim gaat over een langere periode van afwezigheid. Bijvoorbeeld door ernstige gezondheidsproblemen, zoals chronische ziekten en operaties. Het kan met het werk te maken hebben, maar dat hoeft niet altijd. Langdurig verzuim heeft grotere gevolgen voor de inzetbaarheid van de werknemer.
Het is bij langdurig verzuim belangrijk voor werkgevers een ondersteunende en flexibele aanpak te hanteren. Zoals het aanbieden van ziekteverlof en re-integratieprogramma's, om de gezondheid van werknemers te bevorderen.
Medisch verlof
Medisch verlof is afwezigheid door gezondheidsbehandelingen, zoals dokters- of tandartsafspraken. Werknemers hebben recht op tijd om medische zaken te regelen. En daar valt ook preventieve zorg en behandeling van aandoeningen onder. Werkgevers moeten deze rechten ondersteunen. Zo waarborg je de gezondheid van de medewerkers. Moedig proactieve zorg aan.
Ziekteverzuim
Bij ziekteverzuim zijn medewerkers tijdelijk niet in staat te werken. Dit kan gaan om een korte afwezigheid door bijvoorbeeld griep tot langdurig verzuim vanwege ernstige ziektes.
Calamiteitenverlof
Calamiteit is een ander woord voor ramp, en calamiteitenverlof is dan ook bedoeld voor onverwachte noodsituaties. Dat kan binnen het gezin zijn, zoals brand of ernstig ongeval. Ga hier als werkgever flexibel mee om. Zo kunnen werknemers de nodige stappen nemen tijdens noodsituaties, zonder angst voor baanverlies.
Verzuim in kleuren
Misschien wist je dit nog niet, maar om verzuim aan te pakken is er een kleurenmethode bedacht. Dit helpt je verschillende soorten verzuim te identificeren en actie op maat te ondernemen.
We onderscheiden zwart, roze, wit en grijs:
- Zwart verzuim is fraude: een werknemer meldt zich ziek terwijl dit niet het geval is. Dit kan voorkomen bij bijvoorbeeld werknemers die eerder geen verlof kregen of bij zorgverlof voor een ziek kind. De werknemer heeft geen recht op ziekteverlof, maar meldt zich toch ziek en geeft een andere reden op. Als iemand fraudeert, is het belangrijk als werkgever om passende actie te ondernemen. Geef bijvoorbeeld een waarschuwing of, in ernstige gevallen, de werknemer ontslaan. Ook is het slim om interne controles in te voeren om toekomstige fraude te voorkomen.
- Grijs verzuim betekent ziekte, maar de werknemer kan nog (deels) werken. Het is aan de werkgever om de situatie goed in te schatten: kan de werknemer bepaald werk nog uitvoeren? Kijk samen naar wat mogelijk is. Denk bijvoorbeeld aan aangepaste werktijden en/of aangepaste taken of tijdelijk ander werk aanbieden.
- Wit verzuim, het meest voorkomend, treedt op wanneer een werknemer ziek is en tijdelijk niet kan werken. Voorbeelden zijn griep, operaties of een hartinfarct. Dit type verzuim resulteert in ziekteverlof. Bij dit type verzuim kun je als werkgever ondersteuning bieden, zoals flexibele werktijden of tijdelijke vervanging om de werknemer de nodige rust te geven.
- Roze verzuim wil zeggen dat een werknemer wel aanwezig is, maar minder goed presteert. Dit kan komen door persoonlijke omstandigheden en/of een te hoge werkdruk. Wat weer op termijn kan leiden tot ziekteverzuim, maar het beïnvloedt al eerder de productiviteit en het functioneren van het team, de afdeling of het bedrijf. Het kan ook leiden tot functioneringsproblemen, ziekteverzuim of ontslag. Probeer een open gesprek te voeren om persoonlijke zorgen of werkgerelateerde problemen te begrijpen. Het aanbieden van flexibele werktijden, het bieden van ondersteuning door een mentor of coach, of het herverdelen van taken kunnen helpen.
Verzuim voorkomen: ondersteuning voor werknemers in transport en logistiek
Werknemers zijn de motor van je bedrijf. Als zij uitvallen levert dat problemen op. Het liefste wil je verzuim van werknemers voorkomen. Daarom zijn preventieprogramma's en ondersteuning belangrijk voor werkgevers in de transport en logistiek. Deze programma's richten zich op het bevorderen van de gezondheid van elke werknemer in de transport en logistiek.

Bij STL zetten we ons in om samen met jou de gezondheid en veiligheid van je werknemers te verbeteren. We bieden verschillende diensten aan. We bieden bijvoorbeeld de vragenlijst inzetbaarheid aan en begeleiden bij het opstellen van een Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E). Daarnaast hebben wij binnen het thema duurzame inzetbaarheid ook meer informatie over hoe de werkkracht binnen het bedrijf verbeterd kan worden. Binnen werkkracht vallen vier werkkrachtpijlers als ondersteuning voor het voorkomen van verzuim. Ook kun jij bij ons toolboxen aanvragen die werknemers helpen bij veilig en gezond werken.
Zo dragen we bij aan werknemers die vaker gezonde keuzes maken en met plezier naar hun werk gaan. Benieuwd naar wat we voor jouw bedrijf kunnen betekenen? Neem contact met ons op.
Veelgestelde vragen over verzuim
Heb je vragen over onze dienstverlening? Bekijk de veelgestelde vragen over dit thema of bekijk onze algemene veelgestelde vragen pagina.
Naast het monitoren en managen van verzuim kun je meer doen om verzuim te voorkomen. Zo kun je samen met je Arbodienst of bedrijfsarts een verzuimanalyse uitvoeren om de oorzaken van verzuim in kaart te brengen. Ook kun je verdiepend onderzoek doen naar bijvoorbeeld fysieke belasting of psychosociale arbeidsbelasting (PSA).
Daarnaast kan een vragenlijst inzetbaarheid inzicht geven in de duurzame inzetbaarheid van je werknemers. Op basis van de resultaten kun je verbeteracties bespreken en uitvoeren op organisatie-, team- en individueel niveau.Daar stelt de Algemene verordening gegevensbescherming (AvG) inderdaad beperkingen aan! Als werkgever mag je bij een ziekmelding de volgende gegevens over de gezondheid van je medewerker opvragen en registreren:
Het telefoonnummer en (verpleeg)adres.
De vermoedelijke duur van het verzuim.
De lopende afspraken en werkzaamheden.
Of de werknemer onder een van de vangnetbepalingen van de Ziektewet valt (maar niet onder welke vangnetbepaling hij valt).
Of de ziekte verband houdt met een arbeidsongeval.
Of er sprake is van een (verkeers)ongeval waarbij een eventueel aansprakelijke derde betrokken is (i.v.m. regresmogelijkheid: het netto doorbetaalde salaris verhalen op de aansprakelijke derde).
Je mag in principe geen andere gegevens over de gezondheid verwerken dan de hierboven genoemde gegevens. Ook niet met toestemming van je medewerker.
Je leest er alles over in de Beleidsregels voor de verwerking van persoonsgegevens over de gezondheid van zieke werknemers.
