Medicijngebruik en werkprestaties

Medicijnen kunnen je slaperig, minder geconcentreerd en trager maken. In de sector transport en logistiek kan dat grote gevolgen hebben. Als werkgever heb je hierin een belangrijke rol. Je bent verplicht te zorgen voor een veilige werkplek. Hoe pak je dat aan zonder de privacy van je werknemers te schenden?

Je mag niet zomaar vragen welke medicijnen je werknemer gebruikt. Dat is privé. Maar je werknemer moet het wel melden als medicijnen de veiligheid of prestaties beïnvloeden.

Voorbeeld: een chauffeur slikt zware pijnstillers met een gele sticker. Jij mag niet vragen welk medicijn dit is. Maar de werknemer is verplicht te melden dat hij door het medicijn niet veilig kan rijden. Jij moet hier dan iets mee doen.

Veel werknemers vinden het lastig om open te zijn over hun medicijngebruik. Ze zijn bang dat ze niet meer mogen werken of dat hun salaris daalt. Daardoor durven werknemers soms niets te zeggen.

Jouw taak als werkgever is om dit te voorkomen. Maak duidelijk dat melden geen straf betekent, maar juist helpt om veilig en gezond te blijven werken.

Veel werknemers weten niet dat medicijnen hun rijvaardigheid of alertheid kunnen beïnvloeden. Jij kunt hier verandering in brengen door:

• Posters of flyers op te hangen in de kantine.
• Het onderwerp te bespreken in werkoverleggen.
• Iemand met ervaring hierover te laten vertellen.
• Een training te geven over gezond leven en het gebruik van alcohol, drugs en medicijnen.

Zo vergroot je het bewustzijn en verklein je de kans dat iemand onverantwoord aan het werk gaat.

De werknemer hoeft niet te zeggen welk medicijn hij gebruikt, ténzij het gevolgen heeft voor zijn werk of veiligheid. Bijvoorbeeld omdat hij er slaperig van wordt en deelneemt aan het verkeer. De werknemer moet in dat geval met de behandelend arts bespreken wat de gevolgen zijn van het medicijn. Jij wordt op de hoogte gebracht van de conclusies van dit gesprek en moet vervolgens een oplossing zoeken.

Voorbeeld: een werknemer zegt: “Ik gebruik medicijnen die mijn rijvaardigheid beïnvloeden.” Dan kun je samen kijken of tijdelijk magazijnwerk of administratief werk beter past.

Jij hebt een zorgplicht. Je werknemers moeten veilig kunnen werken. Bij medicijngebruik betekent dit:

• Het onderwerp bespreekbaar maken.
• Duidelijk maken dat veiligheid altijd vooropstaat.
• Alternatieven aanbieden als rijden of zwaar werk tijdelijk niet kan.
• Zorgen voor een sfeer op de werkvloer waarin melden normaal is.

Een open sfeer op de werkvloer voorkomt ongelukken. Laat weten dat eerlijk zijn helpt om samen iets te regelen. Geef zelf het goede voorbeeld.

Voorbeeld: een werknemer meldt zijn medicijngebruik. Jij reageert: “Dank dat je dit zegt. Laten we kijken wat je nu wel kunt doen.” Zo voelt de werknemer zich gesteund en weet het hele team dat veiligheid vooropstaat.

Medicijngebruik is vaak onzichtbaar, maar de gevolgen op de werkvloer kunnen groot zijn. Jij bent als werkgever verantwoordelijk voor een veilige werkomgeving. Door duidelijke afspraken te maken, voorlichting te geven en een open sfeer te hebben, verklein je de risico’s en kunnen je werknemers blijven werken. 

De tips op een rij:

• Bespreek medicijnen en veiligheid actief.
• Zorg dat leidinggevenden de betekenis van gele en rode stickers kennen.
• Bied tijdelijk aangepast werk aan.
• Leg de nadruk op veiligheid, niet op controle.
• Bouw aan een open cultuur waarin melden vanzelfsprekend is.
• Neem alcohol, drugs en medicijnen altijd op in de onboarding. Dan weet iedere nieuwe werknemer meteen wat de regels zijn.